Öz
Giriş: Odontoid kırıkları, servikal omurga yaralanmalarının klinik açıdan önemli bir alt grubunu oluşturmakta olup özellikle yaşlı popülasyonda görülme sıklığı giderek artmaktadır. Demografik özelliklerin, kırık alt tiplerinin ve tedavi sonuçlarının anlaşılması; hasta yönetiminin optimize edilmesi ve koruyucu stratejilerin geliştirilmesi açısından önemlidir.
Yöntemler: Bu retrospektif çalışmaya, 2018–2023 yılları arasında üçüncü basamak bir beyin cerrahisi merkezinde tedavi edilen 65 odontoid kırıklı hasta dahil edildi. Kırıklar, Anderson ve D’Alonzo sınıflamasına göre değerlendirildi; Tip II kırıklar ayrıca Grauer sınıflaması kullanılarak alt gruplara ayrıldı. Yaş, travma mekanizması, kırık alt tipi, tedavi yöntemi ve radyolojik sonuçlar gibi klinik veriler analiz edildi.
Bulgular: Hastaların ortalama yaşı 61,9 yıl olup, olguların %56,9’u ≥65 yaşındaydı. En sık travma mekanizması, özellikle yaşlı hastalarda görülen düşük enerjili kendi seviyesinden düşmelerdi (%50,7). Anderson ve D’Alonzo sınıflamasına göre en sık Tip II kırıklar (%53,8) saptanırken, bunu Tip III kırıklar (%44,6) izledi. Tip II kırıkların %82,5’i Tip IIB alt grubundaydı. Hastaların %33,8’ine cerrahi tedavi uygulanmış olup, en sık tercih edilen yöntem anterior odontoid vida fiksasyonuydu. Hastaların %66,2’si ise konservatif olarak tedavi edildi. Bilgisayarlı tomografi ile yapılan takiplerde (n=42) füzyon oranı %76,1 olarak bulundu. Cerrahi tedavi uygulanan hastalarda füzyon oranı %84,2 iken, konservatif tedavi edilenlerde %69,5 idi. Füzyon oranı, 65 yaş altı hastalarda (%81,8) yaşlı hastalara (%70) kıyasla daha yüksek bulundu.
Sonuç: Odontoid kırıkları, çoğunlukla düşük enerjili kendi seviyesinden düşmeler sonucu gelişen geriatrik yaralanmalardır. Özellikle Tip IIB alt tipi olmak üzere Tip II kırıklar en sık görülen kırık grubunu oluşturmakta ve daha yüksek füzyon gelişmeme riski taşımaktadır. Cerrahi fiksasyon, konservatif tedaviye kıyasla daha yüksek füzyon oranları sağlamaktadır. Bu çalışmadan elde edilen bulgular, hastaya özel tedavi yaklaşımlarının önemini vurgulamakta ve gelecekteki çalışmaların, gelişen cerrahi teknikler ve değişen demografik eğilimler ışığında tedavi algoritmalarını daha da netleştirmesi gerektiğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: odontoid kırıkları, C2 kırığı, servikal omurga, cerrahi fiksasyon, füzyon
Kaynakça
- Akobo S, Rizk E, Loukas M, Chapman JR, Oskouian RJ, Tubbs RS. The odontoid process: a comprehensive review of its anatomy, embryology, and variations. Childs Nerv Syst 2015; 31: 2025-2034. https://doi.org/10.1007/s00381-015-2866-4
- Salottolo K, Betancourt A, Banton KL, et al. Epidemiology of C2 fractures and determinants of surgical management: analysis of a national registry. Trauma Surg Acute Care Open 2023; 8: e001094. https://doi.org/10.1136/tsaco-2023-001094
- Fredø HL, Rizvi SAM, Lied B, Rønning P, Helseth E. The epidemiology of traumatic cervical spine fractures: a prospective population study from Norway. Scand J Trauma Resusc Emerg Med 2012; 20: 85. https://doi.org/10.1186/1757-7241-20-85
- Baranto D, Steinke J, Blixt S, et al. The epidemiology of odontoid fractures: a study from the Swedish fracture register. Eur Spine J 2024; 33: 3034-3042. https://doi.org/10.1007/s00586-024-08406-3
- Bruggink C, van de Ree CLP, van Ditshuizen J, et al. Increased incidence of traumatic spinal injury in patients aged 65 years and older in the Netherlands. Eur Spine J 2024; 33: 3677-3684. https://doi.org/10.1007/s00586-024-08310-w
- Yokogawa N, Kato S, Sasagawa T, et al. Differences in clinical characteristics of cervical spine injuries in older adults by external causes: a multicenter study of 1512 cases. Sci Rep 2022; 12: 15867. https://doi.org/10.1038/s41598-022-19789-y
- Joaquim AF, Patel AA. Surgical treatment of Type II odontoid fractures: anterior odontoid screw fixation or posterior cervical instrumented fusion? Neurosurg Focus 2015; 38: E11. https://doi.org/10.3171/2015.1.FOCUS14781
- Nouri A, Da Broi M, May A, et al. Odontoid fractures: a review of the current state of the art. J Clin Med 2024; 13: 6270. https://doi.org/10.3390/jcm13206270
- Anderson LD, D’Alonzo RT. Fractures of the odontoid process of the axis. J Bone Joint Surg Am 1974; 56: 1663-1674.
- Grauer JN, Shafi B, Hilibrand AS, et al. Proposal of a modified, treatment-oriented classification of odontoid fractures. Spine J 2005; 5: 123-129. https://doi.org/10.1016/j.spinee.2004.09.014
- Ochoa G. Surgical management of odontoid fractures. Injury 2005; 36(Suppl 2): B54-B64. https://doi.org/10.1016/j.injury.2005.06.015
- Charles YP, Ntilikina Y, Blondel B, et al. Mortality, complication, and fusion rates of patients with odontoid fracture: the impact of age and comorbidities in 204 cases. Arch Orthop Trauma Surg 2019; 139: 43-51. https://doi.org/10.1007/s00402-018-3050-6
- Robinson AL, Möller A, Robinson Y, Olerud C. C2 fracture subtypes, incidence, and treatment allocation change with age: a retrospective cohort study of 233 consecutive cases. Biomed Res Int 2017; 2017: 8321680. https://doi.org/10.1155/2017/8321680
- Robinson AL, Olerud C, Robinson Y. Epidemiology of C2 fractures in the 21st century: a national registry cohort study of 6,370 patients from 1997 to 2014. Adv Orthop 2017; 2017: 6516893. https://doi.org/10.1155/2017/6516893
- Dong WX, Ma W, Xu N, Hu Y. Odontoid base hypodensity and its role in type II fracture risk and nonunion: a CT study. BMC Musculoskelet Disord 2025; 26: 1023. https://doi.org/10.1186/s12891-025-09268-6
- Meyer C, Oppermann J, Meermeyer I, Eysel P, Müller LP, Stein G. Management and outcome of type II fractures of the odontoid process. Unfallchirurg 2018; 121: 397-402. https://doi.org/10.1007/s00113-017-0428-9
- Di Paolo A, Piccirilli M, Pescatori L, Santoro A, D’Elia A. Single institute experience on 108 consecutive cases of type II odontoid fractures: surgery versus conservative treatment. Turk Neurosurg 2014; 24: 891-896. https://doi.org/10.5137/1019-5149.JTN.9731-13.0
- Reinhold M, Bellabarba C, Bransford R, et al. Radiographic analysis of type II odontoid fractures in a geriatric patient population: description and pathomechanism of the “Geier”-deformity. Eur Spine J 2011; 20: 1928-1939. https://doi.org/10.1007/s00586-011-1903-6
Telif hakkı ve lisans
Telif hakkı © 2026 Yazar(lar). Açık erişimli bu makale, orijinal çalışmaya uygun şekilde atıfta bulunulması koşuluyla, herhangi bir ortamda veya formatta sınırsız kullanım, dağıtım ve çoğaltmaya izin veren Creative Commons Attribution License (CC BY) altında dağıtılmıştır.
