Antakya’lı Ünlü Hekim Dâvud el-Antakî’nin Nöroanatomi Hakkında Yazdıkları ve Bu Bilgilerin İslâm Tıp Tarihindeki Yeri* [Sinir Sistemi Cerrahisi Dergisi]
Sinir Sistemi Cerrahisi Dergisi. 2009; 2(2): 106-118

Antakya’lı Ünlü Hekim Dâvud el-Antakî’nin Nöroanatomi Hakkında Yazdıkları ve Bu Bilgilerin İslâm Tıp Tarihindeki Yeri*

Ahmet Acıduman1, İbrahim Özay2
1Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi, Deontoloji Ana Bilim Dalı, Ankara
2Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi, Yabancı Diller Eğitimi Bölümü, Arap Dili Eğitimi Anabilim Dalı, Ankara

Amaç: Bu çalışmada Dâvud el-Antakî (1541?-1599)’nin tıpla ilgili eserlerinin nöroanatomi ile ilgili bölümlerinin incelenmesi ve bu bilgilerin tıp tarihi içerisindeki yerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Dâvud el-Antakî’nin Tezkiretü üli’l-elbâb ve’l-câmi‘ li’l-‘acebi’l-‘ucâb, en-Nüzhetü’l-mübhice fî teşhîzi’l-ezhân ve ta‘dîli’l-emzice, Nüzhetü’l-ezhân fî ıslâhi’l-ebdân, Mecma‘u’l-menâfi‘i’l-bedeniyye gibi tıpla ilgili eserleri incelenmiştir. Eserlerde yer alan nöroanatomiyle ilgili olan konular Türkçeye çevrildikten sonra bu bölümlerdeki bilgilerin İbn Sînâ, İsmâîl Cürcânî, Mansûr bin Muhammed bin Ahmed, Cerrâh İbrâhîm, Emîr Çelebi ve Şemseddîn el-‘İtâkî gibi, yazarımızdan önce ve sonra yaşamış; Türk ve İslâm Tıp Tarihi içerisinde teşrîh konusunda önemli yerleri olan yazarların eserlerindeki adı geçen bölümlerle karşılaştırması yapılarak, Dâvud el-Antakî’nin eserlerindeki nöroanatomi bilgisinin İslâm tıp tarihi içerisindeki yeri belirlenmeye çalışılmıştır.
Bulgular: Dâvud el-Antakî’nin en-Nüzhetü’l-mübhice fî teşhîzi’l-ezhân ve ta‘dîli’l-emzice ve Nüzhetü’l-ezhân fî ıslâhi’l-ebdân adlı eserlerinde anatomi ile ilgili bölümler olup, bunlardan birisi “Beyin üzerine söz” başlığını taşımaktadır.
Sonuç: Dâvud el-Antakî’nin yüzeysel ve kısa da olsa nöroanatomi konusunda her iki eserinde de bilgi vermesi onun anatomi bilgisine ve öğrenimine verdiği önemi göstermektedir. Ulaşabildiğimiz bilgiler Dâvud el-Antakî’nin nöroanatomi konusunda yeni bir bilgi sunmadığını ya da bu konuya yeni bir katkı yapmadığını göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Davud el-Antaki, Nöroanatomi, Tıp Tarihi


Famous Physician Da’ud al-Antaki and His Writings Regarding Neuroanatomy and Evaluation of Their Significances in the History of Islamic Medicine

Ahmet Acıduman1, İbrahim Özay2
1Department Of Deontology, Ankara University, Ankara, Turkey
2Arabic Language Teaching Programme, Department Of Foreign Languages Teaching, Gazi Faculty Of Education, Gazi University, Ankara, Turkey

Aim: To study chapters related to neuroanatomy in the works of Da’ud al-Antaki (1541?-1599) and to determine their significances in Islamic history of medicine were aimed.
Material and Method: Da’ud al-Antaki’s Tezkiretu uli’l-elbâb ve’l-câmi‘ li’l-‘acebi’l-‘ucâb, en-Nuzhetu’l-mubhice fî teşhîzi’l-ezhân ve ta‘dîli’l-emzice, Nuzhetu’l-ezhân fî islâhi’l-ebdân, and Mecma‘u’l-fevâ’id (menâfi‘)i’l-bedeniyye were studied. Chapters related to neuroanatomy were translated Turkish and then compared to neuroanatomic knowledge in the works of important physicians, such as Avicenna, Jorjani, Mansur b. Muhammed b. Ahmed, Surgeon Ibrahim, Emir Çelebi and Şemseddin Itaki, who were predecessors or successors of Da’ud al-Antaki in the history of Turkish-Islamic Medicine, so neuroanatomy knowledge of Da’ud was tried to be determined in historical context.
Findings: Chapters related to neuoranatomy were found under the title of “word on brain” in en-Nuzhetu’l-mubhice fî teşhîzi’l-ezhân ve ta‘dîli’l-emzice and Nuzhetu’l-ezhân fî islâhi’l-ebdân.
Results: Da’ud al-Antaki demonstrated the importance of anatomy knowledge, writing chapters on anatomy in his two works named Nuzhet but he did not present any new knowledge on neuroanatomy or did not make any contribution to neuroanatomy.

Keywords: Da’ud al-Antaki, Neuroanatomy, History of Medicine


Ahmet Acıduman, İbrahim Özay. Famous Physician Da’ud al-Antaki and His Writings Regarding Neuroanatomy and Evaluation of Their Significances in the History of Islamic Medicine. Sinir Sistemi Cerrahisi Dergisi. 2009; 2(2): 106-118

Sorumlu Yazar: Ahmet Acıduman, Türkiye


ARAÇLAR
Tam Metin PDF
Yazdır
Alıntıyı İndir
RIS
EndNote
BibTex
Medlars
Procite
Reference Manager
E-Postala
Paylaş
Yazara e-posta gönder

Benzer makaleler
PubMed
Google Scholar


 
 
 

LookUs & Online Makale